Op bewijs gebaseerde genealogie - deel 2: soorten bewijs

zondag 10 maart 2019 door Fouke Boss, vertaling door Marc Engel.

Bewijs kan worden onderverdeeld in verschillende typen: direct, indirect en negatief. Deze types, en de manier waarop Centurial ze ondersteunt, zijn het onderwerp van deze blog.

Beweringen

In het eerste deel van deze blog hebben we besproken hoe informatie en beweringen pas bewijs worden als ze verband houden met een specifieke persoon en een onderzoeksvraag. Er zijn echter meerdere manieren waarop deze beweringen bewijs kunnen worden.

Direct bewijs

De eenvoudigste manier voor het gebruik van beweringen als bewijs wordt direct bewijs genoemd. Direct bewijs is bewijsmateriaal dat de huidige vraagstelling direct beantwoordt. Bij het onderzoek naar de geboortedatum van een bepaalde persoon, zeg de schilder Vincent van Gogh, zou een voor de hand liggend voorbeeld zijn om een record of ander type bron te vinden met de geboortedatum op 30 maart 1853:

Door deze bewering in te voeren in het beweringenpaneel van de bronweergave, als volgt...

... zal Centurial, na correlatie, deze bewering gebruiken als direct bewijs voor de geboortedatum:

Indirect bewijs

Maar er is meer bewijs dat uit informatie uit bronnen kan worden geperst dan alleen bepaalde onderzoeksvragen rechtstreeks te beantwoorden. Door beweringen en conclusies te combineren, en door logisch redeneren en gezond verstand te gebruiken, kunnen we tot nieuwe conclusies komen zonder direct bewijs om dit te ondersteunen. Dit wordt indirect bewijs genoemd.

Laten we als voorbeeld eens nader kijken naar het directe bewijs voor de geboorte van Vincent van Gogh. De beweringen in de geboorteakte stellen ons in staat om te concluderen dat de schilder werd geboren op 30 maart 1853 in het dorp Zundert, Nederland . Nu worden kinderen meestal in het dorp of de stad geboren waar de ouders op dat moment wonen. Dus deze geboorteplaats en datum van Vincent van Gogh zijn indirect bewijs voor de woonplaats van de ouders:

Nu zou men kunnen stellen dat we helemaal niet zeker zijn dat dit indirecte bewijs waar is. Natuurlijk is dit niet zeker, maar het is belangrijk om te beseffen dat alle soorten bewijs onjuist kunnen zijn. Zelfs direct bewijs uit een originele bron kan vals zijn, misschien omdat de ambtenaar een typefout of een ander soort fout heeft gemaakt. Dit is precies waarom Centurial toestaat dat elk bewijs, direct of indirect, wordt gemarkeerd als 'niet aannemelijk'.

Uiteindelijk is het aan de genealoog om al het beschikbare bewijs af te wegen en tot een conclusie te komen. En het zou zeer verkeerd zijn om enig beschikbaar indirect bewijs in dat proces te negeren. Misschien kan het beschikbare indirecte bewijs aanleiding geven tot een nieuwe zoektocht naar aanvullend bewijs om een bepaalde conclusie te trekken.

Op beweringen gebaseerd indirect bewijs

Centurial ondersteunt ook een speciaal type indirect bewijs, namelijk indirect bewijs dat op één bewering is gebaseerd. Een bron kan bijvoorbeeld de leeftijd van een persoon op een bepaald tijdstip aangeven, meestal op de brondatum. De geboorteakte van Vincent van Gogh beweert dat zijn vader, Theodorus van Gogh, 31 jaar oud was ten tijde van het opstellen van de geboorteakte, 31 maart 1853. Nu hoewel dit de geboortedatum van Theodorus niet direct vermeldt, het geeft wel een idee over wanneer Theodorus werd geboren. Dus Centurial zet deze bewering één op één om in indirect bewijs voor de geboortedatum van Theodorus:

Dus zelfs als we nooit direct bewijs voor de geboortedatum van Theodorus zouden vinden, zouden we altijd dit bewijsmateriaal hebben om ons op zijn minst een ruw idee te geven. Ook als we direct bewijs vinden, en het blijkt dat de geboorte niet binnen het bereik valt dat wordt geboden door het indirecte bewijs, kan dit een aanwijzing zijn dat we allemaal bewijs hebben gevonden voor een heel andere persoon.

Indirect bewijs voor de geboortedatum

Centurial ondersteunt momenteel (vanaf v1.9) deze soorten indirect bewijs voor geboortedata

Op basis van Redenatie Voorbeeld uit Centurial
Leeftijd Als we de leeftijd van een persoon op een bepaalde datum weten, kunnen we een bereik afleiden voor de geboortedatum. De oorspronkelijke bron [15] bevat een primaire bewering dat de leeftijd 31 jaar is op 31 maart 1853. Dit is indirect bewijs dat de geboortedatum tussen april 1821 en maart 1822 ligt.
Doop Omdat de doop meestal binnen een week of 2 na de geboorte wordt uitgevoerd, kunnen we een datumbereik voor de geboortedatum van een persoon afleiden uit de doopdatum. De doopdatum is 2 oktober 1901, wat indirect bewijs is dat de geboortedatum tussen 18 september 1901 en 2 oktober 1901 ligt.
Kinderen Vrouwen kunnen over het algemeen alleen kinderen tussen de 15 en 45 jaar krijgen, hoewel er natuurlijk uitzonderingen zijn. Voor mannen ligt dit bereik ergens tussen de 15 en 65. Op basis van deze waarneming zijn de geboortedata van de kinderen van een persoon bewijs voor de periode waarin de persoon zelf werd geboren. Gemiddeld hebben mannen kinderen tussen de 15 en 65 jaar, dit is indirect bewijs dat de geboortedatum tussen 30 maart 1787 en 17 mei 1852 ligt.
Levensstatus Sommige bronnen bevatten een bewering omtrent de levensstatus (in leven of overleden) op een bepaalde datum. Natuurlijk ligt de geboortedatum altijd vóór die datum. De oorspronkelijke bron [7] bevat een primaire bewering dat de levensstatus op 19 februari 1914 'in leven' is. Dit is indirect bewijs dat de geboortedatum op of vóór 19 februari 1914 ligt.

Indirect bewijs voor de overlijdensdatum

Centurial ondersteunt momenteel deze soorten indirect bewijs voor overlijdensdata:

Op basis van Redenering Voorbeeld uit Centurial
Begrafenis Mensen worden meestal begraven binnen ongeveer 9 dagen na hun dood. Dus vanaf de begrafenisdatum kunnen we een redelijk bereik voor de overlijdensdatum afleiden. De begrafenisdatum is 2 maart 1988, wat indirect bewijs is dat de overlijdensdatum tussen 22 februari 1988 en 2 maart 1988 ligt.
Menselijke levensduur Omdat mensen over het algemeen niet ouder worden dan 120 jaar, kan een maximale sterfdatum worden afgeleid uit de geboortedatum van een persoon. Aangezien de maximale levensduur voor mensen ongeveer 120 jaar is, is de geboortedatum van 9 november 1879 indirect bewijs dat de overlijdensdatum op of vóór 9 november 1999 ligt.
Levensstatus De levensstatus op een bepaalde datum is een aanwijzing voor de overlijdensdatum van een persoon. De status 'levend' impliceert een overlijdensdatum na de datum van de bewering, de status 'overleden' betekent een overlijdensdatum vóór de datum van de bewering. De oorspronkelijke bron [6] bevat een primaire bewering dat de levensstatus op 14 september 1922 ' in leven' is. Dit is indirect bewijs dat de datum van overlijden op of na 14 september 1922 ligt.

Indirect bewijs voor de woonplaats

Centurial ondersteunt momenteel deze soorten indirect bewijs voor woonplaatsen:

Op basis van Redenering Voorbeeld uit Centurial
Geboorte Omdat mensen meestal worden geboren op de plaats waar hun ouders op dat moment wonen, en kinderen meestal de eerste jaren bij hun ouders wonen, kan de woonplaats van een persoon worden afgeleid uit zijn/haar geboorteplaats en -datum. De geboortedatum en -plaats zijn indirect bewijs dat de woonplaats Brunssum is op 19 augustus 1876.
Kinderen Omdat mensen meestal worden geboren op de plaats waar hun ouders op dat moment wonen, kan de woonplaats van een persoon worden afgeleid uit de geboortedata en -plaatsen van zijn / haar kinderen. De geboortedatum en -plaats van kind Vincent Willem van Gogh zijn indirect bewijs dat de woonplaats Zundert is op 30 maart 1853.
Overlijden Aangezien veel personen thuis of in een instelling in hun woonplaats overlijden, kan de woonplaats van een persoon worden afgeleid uit zijn/haar overlijdensplaats en -datum. De datum en plaats van overlijden zijn indirect bewijs dat de woonplaats Auvers-sur-Oise, Frankrijk is op 29 juli 1890.
Ouders Aangezien kinderen gewoonlijk bij hun ouders wonen tot ten minste de leeftijd van 16 jaar, kan de woonplaats van een persoon tijdens zijn/haar jeugd worden afgeleid uit de woonplaats van zijn/haar ouders. Van ouder Anna Cornelia Carbentus is bekend dat zij in Zundert heeft gewoond tussen 30 maart 1852 en 18 mei 1867. Ervan uitgaande dat kinderen bij hun ouders wonen tot ten minste de leeftijd van 16, is dit indirect bewijs dat de woonplaats Zundert is tussen 31 maart 1853 en 18 mei 1867.

Negatief bewijs

Er is nog een derde soort bewijs, negatief bewijs, dat misschien het best met een voorbeeld wordt gedefinieerd. Als je weet dat personen A en B getrouwd zijn, en je vindt een volkstelling van een latere datum waarin staat dat alleen persoon A in een bepaald huis woont, dan is dit bewijs voor een scheiding, de dood van persoon B of op zijn minst een tijdelijke scheiding.

Centurial ondersteunt momenteel (v1.9) geen negatief bewijs. Dit staat gepland voor een release later in 2020.

Bewijsketens

Indirect bewijs kan gemakkelijk langere bewijsketens creëren. De geboortedatum en -plaats van een persoon zijn bijvoorbeeld indirect bewijs voor de woonplaats van de ouders, wat op zijn beurt indirect bewijs wordt voor de woonplaats van de oudere broers en zussen van de persoon.

Dit mechanisme werkt vrij actief in Centurial, het meest opvallend voor woonplaatsen. Door slechts een paar geboorteplaats en -datums voor een gezin in te voeren, leidt Centurial de woning af voor alle gezinsleden, met een verrassend compleet overzicht van hun verblijfplaats door de jaren heen.

Toekomst en verbeteringen

Er zijn natuurlijk meer mogelijke redeneringen die kunnen worden omgezet in indirect bewijs in Centurial, en we zullen dit zeker in toekomstige releases onderzoeken. Heeft u zelf een interessante redenering en wilt u deze redenering in Centurial opnemen, neem dan contact met ons op!

;